MEDEA

(gebaseerd op Euridipes en de roman van Ed Franck)

Hoeveel onrecht kan een mens verdragen voordat hij breekt, hij compleet gek wordt, voordat hij verteerd door pijn aan waanzin ten onder gaat?

Hoeveel?

Dit is het eeuwenoude verhaal van een vrouw die bezweek onder het verraad van een té grote liefde en het drukkende noodlot. Een vrouw die in haar wraak wreed en groots was. Oh jongens, pas op, wees voorzichtig. Geen vrouw zo gevaarlijk als een gekwetste, verstoten vrouw, van bitterheid vervuld. Dit is ook het verhaal van een man, die met het hart van deze vrouw speelde, uit kinderlijke naïviteit en verlangen naar macht, een man die werd meegezogen in haar woedende draaikolk van wilde razernij.

Jason bouwde een schip, de Argo en bemande het met helden. Hij zeilde naar het oosten, op zoek naar de gouden vacht van een ram. Die vacht, het Gulden Vlies, zou hij bezorgen aan zijn oom Pelias, die regeerde over het gebied Jolkos in Griekenland. Jason wenste zo zijn koningstroon op te eisen.

Aan de kusten van de Zwarte Zee, in het duistere, onbekende Kolchis vond hij Medea. Een koningskind, net als hijzelf, maar met een magische gave en de kennis van kruiden en poeders. Medea werd verliefd op Jason. Niet zomaar verliefd, niet verliefd zoals wanneer je op vakantie gaat en een mooi meisje tegenkomt, maar écht verliefd : halsoverkopoverjeoren. Hart in galop.  Ze voelde dat hart zo luid bonken in haar binnenste dat ze geen controle meer had over haar denken, het enige wat ze wou was bij hem zijn, met hem meegaan, nooit, nooit meer van hem gescheiden worden. Ze zou alles voor hem doen en ze dééd ook alles voor hem.

Ze vermoordde haar broer, verraadde haar vader, haar volk en bezorgde Jason het Gulden Vlies. Samen voeren ze naar Jolkos, de stad van Pelias, onderweg trouwden ze. Toen ze de haven van Jolkos binnenvoeren stond Medea trots en fier aan de zijde van haar man, de man wiens kind ze droeg onder haar borst, de man voor wie ze bereid was alles wat ze had af te staan, zolang hij haar maar lief had.

Pelias reageerde honend toen Jason de troonopvolging ter sprake bracht. Heb ik ooit gezegd:  mijn macht voor een vacht? Wat een onzin! Alles wat ik je beloofd heb was roem, en die heb je nu.

Jason balde zijn vuisten in machteloze woede. Toen Medea de ontreddering bij haar liefste zag, spoorde ze hem aan om zijn schip naar Korinthe te brengen. Daar stond een tempel van Poseidon, zo kon hij de goden bedanken voor zijn veilige terugkomst. Jason stemde daar mee in, maar hij gaf Medea een opdracht. Jij lief, jij met je duistere krachten en kennis. Blijf hier. Zorg dat die schurk een pijnlijke dood sterft.

Medea vermomde zich als oude vrouw en mengde zich tussen de dochters van Pelias. Ik heb een middel kunnen maken waardoor ik weer jong word, fluisterde ze. De meisjes keken haar ongelovig aan. Maar toen Medea het bewijs leverde door als oude vrouw in het bad te stappen en er met glanzende, jeugdige schoonheid weer uit te komen, dachten de meisjes aan hun vader. Door het Gulden Vlies had Pelias dan wel het eeuwige leven, de eeuwige jeugd bezat hij niet. Je had toch het middel voor twee mensen, zou je onze vader niet terug jong kunnen maken? Alsjeblieft? 

Medea deed alsof ze twijfelde. Het is een moeilijk, een man, moet je weten, is veel taaier dan een vrouw, hem baden is niet genoeg. Hij zal in stukken moeten worden gesneden en worden uitgekookt. Als voorbeeld nam Medea een oude bok, ze hakte hem in stukken, kookte hem en inderdaad : een jonge, hele bok, kwam uit het water gesprongen. Daarop deden de meisjes wat Medea had gezegd. Toen ze met hun bloedige vracht de keuken inkwamen waar Medea zou wachten, was er echter niemand.

De wraak van de godin Hera op de onachtzame Pelias die bij zijn kroning haar altaar negeerde, was hierbij voltooid. De reis van de Argo, de vlammende liefde tussen Jason en Medea, dat alles was gedirigeerd door de godin. Jason zou het vanaf nu zonder de steun van Hera moeten doen en de arme Medea droeg de last van schaamte en wroeging om de moorden die ze had gepleegd.

Het lot zou zich keren en het lot keerde zich ook. In Jolkos greep niet Jason, maar de zoon van Pelias de macht. Jason en Medea werden terstond uit het gebied verbannen. Ze vestigden zich in Korinthe. Medea beviel van een tweeling, twee jongens. Koning Kreoon behandelde hem goed, maar Jason bleef treuren om de gemiste kans om de koningskroon. Zijn liefde voor Medea deemsterde langzaam weg, als een herfstblad, onherroepelijk. Zijn aanrakingen werden schaarser, zijn toon koeler. In Korinthe was Medea een barbaarse vreemdelinge, ze werd gemeden en bespot. Haar magische krachten maakten haar nog verdachter, ze werd beschouwd als een gevaarlijke heks. Een toverkol.

Jason was geliefd aan het hof van Korinthe, zozeer dat koning Kreoon het plan opvatte om hem te laten huwen met Glauke, zijn dochter. Toen Medea het nieuws vernam, was het alsof iemand een dolk in haar rug plofte, de pijn kroop als ongedierte rond in haar lichaam. Wanneer Jason haar kwam opzoeken klonken zijn woorden hol en leeg. Denk aan de voordelen Medea, trachtte hij haar te sussen, denk aan de toekomst van je zoons. Maar Medea beet hem giftig toe; Dat gezeik hoef ik niet Jason. Al jouw roem en eer heb je aan mij te danken. Veel heb ik van je verdragen maar nu ga je te ver. Ik ben geen vrouw die je straffeloos verlaat. Ga nu maar, je kunt me niet ontlopen. Ik vraag van Hekate, de grote godin van de kruisende wegen, je nu te bedienen van een nieuwe roepnaam. ECHTBREKER, dat zal je naam zijn !

Toen Kreoon over Medea’s woedeaanvallen en dreigementen te horen kreeg, besloot hij haar te verbannen

.

Hoeveel onrecht kan een mens verdragen voor hij breekt?

Hier brak Medea. Alle vernederingen zie ze had moeten doorstaan kwamen op dit punt samen.  De woede werd haat, haat zonder maat zoals eens haar liefde.. Listig liet ze Jason bij zich roepen, deelde hem mee te ze haar zonen aan hem zou afstaan. Is het een goed idee mijn bruidskleed aan Glauke te geven, met de gouden bruidskroon en sandalen? In haar blijdschap zal ze beloven mijn kinderen goed te verzorgen. Zonder argwaan ging Jason in op haar verzoek. In al zijn tevredenheid zag hij niet wat er achter de duistere ogen van Medea school. Maar, zo ging ze verder,  maat mijn kleintjes nog één nacht bij mij slapen, stuur ze naar mij terug als ze het geschenk hebben gegeven, zodat ik van hen afscheid kan nemen.

Toen de avond viel en de jongens terugkeerden, mengde Medea een zwaar slaapmiddel onder hun eten. Wanneer de maan tussen de wolken scheen, nam ze het glanzende lemmet. Ze stak, twee keer, precies.

Bij het ochtendgloren stond Jason haar op te wachten aan de poort van het huis. Hij stond wankel op zijn benen, zijn ogen leken wel van glas, zo vol tranen stonden ze. Glauke had het bruidskleed gepast, ze was aankomen zweven door de zonnige tuin en stond meteen in lichterlaaie. De vlammen likten aan het kleed, haar geschreeuw was door heel Korinthe te horen. Haar vader wilde zijn dochter redden, maar het vuur vrat zich een weg door zijn koningsmantel, zodat te samen stierven. Hoe kun je zo wreed zijn, ik walg van je, stamelde Jason.

Wie is de wreedste van ons beiden, Jason? Diegene die het opdraagt, of diegene die het uitvoert? Ik moest moorden om je te helpen. Alles wat ik deed heb ik uit liefde voor jou gedaan. Maar jij gaf niets om mijn liefde, je liet geen traan om mij en om je dierbare zonen. Hun verdriet is trouwens voorbij, zij slapen voor altijd. 

Jason kwam dichterbij en zag zijn kinderen liggen, strak en stom bleef hij staan. Het geronnen bloed nog zichtbaar aan hun hart.

Jij hebt het mes geslepen waarmee ik onze onschuldige kinderen heb gedood. Ooit was ik een prinses, voorbestemd voor goede daden met mijn kennis en krachten. Nu ben ik een moordend wild dier, omdat jij dat van mij hebt gemaakt.